خبرگزاری فارس: در حالی که آمریکا و ناتو همواره بدنبال نفوذ نظامی معنادار در آسیای مرکزی هستند، رسانههای رژیم صهیونیستی با متهم کردن ایران به تلاشهای هدفمند برای همکاری نظامی با کشورهای آسیایمرکزی، پروژه تشویش اذهان مقامات سیاسی و امنیتی منطقه نسبت به ایران را دنبال میکنند.
بقیه در ادامه مطلب
به گزارش فارس، اخیراً برخی پایگاههای
خبری روس زبان وابسته به محافل صهیونیستی منطقه با هدف از سرگیری پروژه ایران
هراسی، با انتشار مطالبی با استفاده از ایجاد فضای کاذب رسانهای، در صدد ایجاد
نگرانی در دولتمردان منطقه از جمهوری اسلامی ایران هستند.
متاسفانه برخی از
رسانههای محلی نیز دانسته یا نداسته، با فرو غلتیدن در دام این رسانههای
صهیونیستی، با ارائه برخی گزارشها و تحلیلهای کاملاً سطحی، در جهت منافع
رسانههای غربی حرکت کردهاند.
در همین راستا اخیراً انستیتو خاور نزدیک روسیه
مطلبی با عنوان "ویژگیهای همکاریهای ایران و تاجیکستان " به قلم "ولادیمیر مسامید
" استاد دانشکده کشورهای آسیایی و آفریقایی دانشگاه اورشلیم منتشر کرد که واکنشهای
متفاوتی را در پی داشت.
* ایران پیشنهاد بهرهبرداری از منابع اورانیوم
تاجیکستان را نداده است
مسامید در این مطلب مدعی شده که ایران علاوه بر
اینکه علاقهمند ایجاد پایگاه نظامی در تاجیکستان برای جلوگیری از اقدامات نیروهای
ناتو و آمریکا در افغانستان است، تلاش میکند تا به منابع غنی اورانیوم تاجیکستان
دست یابد.
این در حالی است که "عظیم ابراهیم " رئیس سازمان زمینشناسی تاجیکستان
چند ماه پیش با اعلام خبر همکاری دوشنبه و تهران در عرصه زمینشناسی از سال 2006،
افزود: طی این مدت مقامات ایرانی در ملاقاتهای رسمی و غیر رسمی، هرگز پیشنهادی
درباره بهرهبرداری از منابع اورانیوم تاجیکستان به طرف تاجیکی
نکردهاند.
کارشناسان معتقدند که هدف از این اقدام، برانگیختن حساسیت طرفهای
مهم خارجی مرتبط با تاجیکستان و ایجاد فضای شک و بدبینی درباره اهداف روابط نظامی و
امنیتی تهران و دوشنبه است.
* رسانههای وابسته به صهیونیسم قصد حساس کردن
روسیه و غرب نسبت به حضور ایران در منطقه را دارند
"رحمتالله عبداللهاف "
کارشناس مسائل سیاسی منطقه در گفتوگو با خبرنگار فارس، هدف از این اقدام رسانههای
صهیونیستی منطقه را حساس کردن سازمانهای سیاسی و نظامی روسیه و کشورهای غربی به
ایران میداند.
برخلاف ادعاهای مسامید درباره گستردگی ابعاد روابط نظامی و
امنیتی تاجیکستان و ایران، در حال حاضر سطح این همکاریها بین دوشنبه تهران بسیار
محدود است.
البته با توجه به چالشهای موجود برای کشورهای منطقه که تروریسم،
افراطگرایی و قاچاق مواد مخدر در راس آن قرار دارد، تعمیق همکاریهای نظامی و
امنیتی تاجیکستان با سایر کشورهای منطقه و به خصوص جمهوری اسلامی ایران به نفع 2
طرف و همچنین در راستای تامین ثبات و امنیت منطقهای خواهد بود. ولی با وجود آن که
تاجیکستان و ایران از نزدیکترین همسایههای افغانستان بوده و بیش از هر کشور دیگری
در منطقه از ناحیه گروههای تروریستی، افراطی و قاچاق مواد مخدر در افغانستان با
تهدید مواجه هستند، میتوان ادعا کرد که همکاری تهران و دوشنبه در زمینه مسائل
نظامی امنیتی تقریباً نزدیک به صفر است.
* رقابت رقبای فرامنطقهای برای
توسعه نفوذ نظامی در آسیای مرکزی در حال تشدید است
کارشناسان معتقدند:
مسامید در حالی این مطلب کاملاً مغرضانه را مطرح کرده است که در حال حاضر
تاجیکستان با تعداد زیادی از کشورهای خارجی و به ویژه روسیه، آمریکا و اروپا
همکاری نظامی و امنیتی نزدیکی دارد.
اخبار و گزارشات رسانههای منطقهای حاکی از
آن است که طی سالهای اخیر رقابت میان روسیه، آمریکا، اروپا، چین و تعدادی از
کشورهای بانفوذ منطقه برای تحکیم حضور نظامی و امنیتی در آسیای مرکزی، از جمله در
تاجیکستان در حال تشدید شدن است.
این صاحبنظران معتقدند که کشورهای غربی و به
ویژه آمریکا، به طور مدام درصدد گسترش حضور نظامی و امنیتی خود در آسیایمرکزی
هستند که در همین راستا چند روز قبل، دوشنبه واشنگتن یادداشت تفاهمی در زمینه کنترل
انتقال مواد مخدر امضا کردند.
در چارچوب این توافقنامه دوشنبه و واشنگتن اقدام
به تبادل اطلاعات، طراحی و اجرای عملیاتهای مشترک، برگزاری نشستها، آموزش پرسنل و
دورههای تخصصی در زمینه مرزبانی و مبارزه با مواد مخدر میکنند. آنان معتقدند که
آمریکا طی سالهای اخیر و به خصوص بعد از تصمیم "قربان بیک باقیاف " رئیسجمهور
سابق قرقیزستان مبنی بر برچیدن پایگاه نظامی واشنگتن از قلمرو این کشور، به طور جدی
به دنبال دریافت حق استفاده از فرودگاه "عینی " در حوالی شهر دوشنبه بودهاند. هدف
از این تلاشهای آمریکا ایجاد مرکز جدید پشتیبانی هوایی نیروهای نظامی غربی در
افغانستان عنوان میشد. ولی در نهایت با توجه به نقش واقعی سیاسی و نظامی روسیه در
آسیای مرکزی، مقامات تاجیک اعلام کردند که برای بهره برداری مشترک از این فرودگاه،
تنها مذاکرات با روسیه را دنبال خواهند کرد.
* نیاز مالی کشورها بستر مناسبی
برای توسعه نفوذ آمریکا شده است
گفته میشود که طی سالهای اخیر مقامات
نظامی واشنگتن در دیدارهای مکرر خود با طرفهای تاجیک، خواستار ایجاد مراکز موقت
نظامی و آموزشی در این کشور شده و به دوشنبه تضمین دادهاند که به آماده سازی و
آموزش نظامیان تاجیک نیز کمک خواهند کرد. چنان که آمریکا در سال گذشته میلادی مبلغ
10 میلیون دلار برای احداث مرکز تمرینات نظامی در 45 کیلومتری دوشنبه در منطقه
"قراتاغ " اختصاص داد.
کارشناسان معتقدند که آمریکا برای هدایت دولتهای منطقه
در مسیر مورد نظر خود معمولا از ابزارهای مختلف تجربه شده و قبل از همه کمکهای
مالی استفاده میکند و بخشی از آن را به طور غیررسمی در اختیار مقامات سطوح مختلف
این کشورها قرار میدهد.
نفوذ واشنگتن بر سازمانهای مالی بینالمللی که وامهای
صدها میلیون دلاری را در اختیار کشورهای آسیای مرکزی قرار داده و آنان را در
درازمدت به خود وابسته میکند، یکی دیگر از ابزارهای آمریکا برای نفوذ بیشتر در این
کشورها محسوب میشود.
آنان معتقدند که آمریکا با استفاده از این موقعیت، کشورهای
منطقه از جمله تاجیکستان را در رقابتهای استراتژیکی خود با چین، روسیه، هند و
ایران مشارکت داده و بخشی از مسائل حل نشده استراتژیکی باقی مانده در آسیای مرکزی و
آسیای جنوبی را به این کشورها تحمیل میکند.
* آمریکا در پی تقویت گروههای
افراطی در آسیای مرکزی به منظور فشار بر روسیه و چین است
از سوی دیگر به
اعتقاد برخی از کارشناسان، حضور آمریکا در منطقه و بخصوص در وادی حساس فرغانه، به
منظور حمایت از گروههای افراطگرا و جداییخواه صورت میگیرد و در این راستا گسترش
پایگاههای نظامی در منطقه برای واشنگتن مهم تلقی میشود.
این صاحبنظران
معتقدند که حمایت از چنین گروههایی برای آمریکا این امکان را فراهم میکند تا
فشارهای خویش را بر روی رقبای مهم خود در منطقه از جمله روسیه و چین افزایش
دهد.
سالها قبل آمریکا برای ساخت پل و گذرگاههایی میان مرز تاجیکستان و
افغانستان، مقادیری کمک مالی در اختیار دوشنبه قرار داد که از سوی مقامات تاجیک به
عنوان مساعدت در جهت چند سویه شدن ارتباطات تاجیکستان با جهان خارج تلقی شد، ولی
بعدها با مطرح شدن مسئله ضرورت ایجاد خطوط جدید انتقال و ترانزیت محمولههای آمریکا
و ناتو به افغانستان، استفاده از قلمرو این کشور مدنظر قرار گرفت.
* ناتو
هدف توسعه جغرافیایی مأموریت خود و رخنه در آسیای مرکزی را دنبال میکند
یکی
دیگر از اهدافی که از سوی واشنگتن و بروکسل بصورت برنامهای دنبال میشود، همکاری
کشورهای منطقه از جمله تاجیکستان با کشورهای غربی در چارچوب پیمان ناتو
است.
تاجیکستان در مقایسه با سایر کشورهای آسیای مرکزی قدری دیرتر، یعنی پس از
ورود نظامیان آمریکا و نیروهای غربی به افغانستان و آسیای مرکزی، به برنامه ناتو
تحت عنوان "مشارکت برای صلح " پیوست و در هشت سال گذشته همکاریهای گستردهای با
این پیمان داشته است.
تا به حال نظامیان تاجیک در چندین برنامه ناتو شرکت کرده و
این سازمان هم در بروکسل و سایر کشورهای عضو و نیز در دوشنبه، برای نمایندگان
نهادهای نظامی و انتظامی تاجیکستان دورههای آموزشی برگزار کرده است. همه ساله
تعدادی از افسران تاجیک در مراکز نظامی کشورهای عضو ناتو، از جمله در موسسات ویژه
نظامی انگلیس، دورههای آموزش نظامی را طی میکنند.
گفته میشود که ناتو در نظر
دارد در آیندهای نزدیک یک مرکز بینالمللی آمادهسازی کارشناسان نظامی و مطالعاتی
آسیای مرکزی و افغانستان را در پایتخت تاجیکستان راهاندازی کند. همچنین برنامه
خاصی برای آموزش مبارزه با تروریسم، مقابله با قاچاق مواد مخدر و برنامهریزی در
شرایط وقوع حوادث غیر مترقبه را برای این کشور در نظر گرفته و در چارچوب برنامه
مشارکت برای صلح، ناتو با اهداف خاص سیاسی و امنیتی، پروژههای مختلف تحقیقاتی و
مطالعاتی را به محققان تاجیک و دیگر کشورهای آسیای مرکزی سفارش میدهد.
از سوی
دیگر به نظر میرسد ناتو درصدد ایجاد مرکز این سازمان در تاجیکستان است که حکایت از
برنامه گسترده غرب برای روابط نظامی با تاجیکستان دارد.
در همین راستا از سال
2001 تعدادی از هواپیماهای جنگی و شناسایی و نظامیان فرانسوی در فرودگاه دوشنبه
مستقر شدهاند و فرانسه پس از استقرار نظامی خود در تاجیکستان، هزینههای مالی
برنامه آموزش زبان انگلیسی در آموزشگاه و دانشگاه نظامی تاجیکستان را تامین
میکند.
* افغانستان مستمسکی برای حضور سیاسی و امنیتی غرب در آسیای مرکزی
شده است
تاجیکستان و سایر کشورهای آسیای مرکزی معتقدند که با همکاری و کمک
به آمریکا و نیروهای نظامی بینالمللی در افغانستان، میتوانند در تامین امنیت و
ثبات منطقهای سهیم شوند. به این منظور کشورهای آسیای مرکزی، از جمله تاجیکستان
اقداماتی را جهت کمک به ترانزیت محمولههای ناتو از قلمرو خود انجام
دادهاند.
این در حالی است که مسامید، کارشناس یهودی، در مطالب متعدد منتشره
خود، از یک سو نقش و جایگاه ایران در منطقه و جهان را غیرواقعی، مغرضانه و منفی
ارزیابی کرده و از سوی دیگر تلاشهای آمریکا و ناتو در آسیای مرکزی برای اعمال نفوذ
نظامی و امنیتی را نادیده گرفته و با طرح بحث ساختگی تمایل ایران برای حضور نظامی
در تاجیکستان و بهره برداری از منابع اورانیوم این کشور، تلاش کردهاست تا افکار
عمومی کشورهای منطقه را تحت تاثیر قرار داده و ذهن مقامات سیاسی و امنیتی تاجیکستان
و آسیای مرکزی را به این موضوع مشوش کند.
ولادیمیر مسامید یک یهودیتبار متولد
شوروی سابق است که در اوایل دهه 80 میلادی تا فروپاشی شوروی سابق، مسئول بخش فارسی
رادیو برونمرزی ازبکستان بود و تاکنون چندین مطلب مغرضانه درباره همکاریهای
سیاسی، علمی و فرهنگی ایران و تاجیکستان منتشر کرده که حساسیتهایی را ایجاد کرده
که از جمله میتوان به تحلیل مغرضانه این کارشناس صهیونیست از نشستهای 3 کشور
فارسزبان ایران، تاجیکستان و افغانستان و تعبیر آن به تلاش تهران برای احیای ایران
بزرگ، اشاره کرد.